HİÇ GİTMEYEN AĞRILARIN TEDAVİSİ

Tanımlayıcı ve Alternatif Tedaviler (TAT) genel olarak tıbbi uygulamaların bir parçası olarak kabul edilmeyen çeşitli tıbbi bakım, pratik uygulama ve ürünlerin sağlık alanında kullanılmasına denir. TAT uygulaması genellikle doğal ürünler, zihin-vücut tedavisi gibi ana kategorilere ayrılır.

Dünyanın her tarafında çeşitli sebeplerden kaynaklanan ağrıların tedavisinde TAT yaygın olarak kullanılmaktadır. Kronik (süreğen) ağrı yaygınlığı yaş ilerledikçe artmaktadır ve depresyon, anksiyete (kaygı, gerilim hali), fiziksel engellilik, uyku bozukluklara sebep olmaktadır. Kronik ağrıların en önemli sebebi kas iskelet sistemi hastalıklarıdır. Ağrının nedenine göre seçilen TAT yöntemleri farklılık göstermektedir. Akupunktur, bitkisel tedavi, masaj, hipnoz ağrı ile baş etmede kullanılan en yaygın alternatif uygulamalardır.

Hacamat ve Kupa Tedavisi

Deride, kupa uygulamasına bağlı meydana gelen kan ve vücut sıvıları alanından küçük kesiler yardımıyla biriken kan ve vücut sıvıları boşaltılırsa buna ıslak kupa; eğer kesi yapılmadan sadece belirli süre ile vakumlama yapılırsa buna da kuru kupa işlemi denilir. Türkçede ıslak kupa tedavisi “hacamat” olarak isimlendirilmiştir. Yani hacamat, deriye uygulanan küçük kesiler ile o bölgede birikmiş olan toksik maddelerin vücuttan kan yoluyla uzaklaştırılması işlemidir. Hacamat tedavisinde kılcal damarlar zarar görebilir, kan akabilir ama asıl amaç damarları zedeleyip kan almak değildir

Hacamat ve Kupa tedavisinin başka isimleri var mı?

Kupa tedavisi, Arapçada “Hijama” ya da “Al-Hijama”; İngilizcede “Cupping” olarak ifade edilir. Al-Hijama kelime olarak “Bedeni doğal haline geri döndürmek” anlamına gelmektedir.

Hacamat ve Kupa tedavisi ne zamandır var?

Hacamat ve Kupa tedavisi insanlık tarihi kadar eskiye dayanan bir korucu işlem ve tedavi yöntemidir. Kupa uygulamasına dair en eski kayıtlara Eski Mısır uygarlığına ait Ebers Papirüslerinde (M.Ö. 1550) rastlanmıştır. Bu yazılarda kupa tedavisinin; ateşin düşürülmesi, ağrının azaltılması; baş dönmesi, adet sancısı, iştahsızlık ve kabızlık tedavisi için kullanıldığı belirtilmiştir.
Kupa tedavisi, Mısırlılardan sonra Eski Yunan, Çin, Ortadoğu, Avrupa ve Amerika’da da yaygın bir şekilde uygulanmaya başlanmış ve 18.yy ortalarına kadar kabul gören bir tedavi yöntemi olma özelliğini korumuştur. 571-622 yılları arasında yaşamış olan Hz. Muhammed (AS) de hacamat yaptırmış ve “hacamatta şifa vardır”, “hacamat sizin en iyi tedavi yollarınızdandır” buyurarak yapılmasını da tavsiye etmiştir.
Kupa tedavisi, 18.yy ikinci yarısından itibaren tıp dünyası tarafından tenkit edilmiş ve 20.yy ortalarına kadar hastalıktan koruyucu işlem ve tedavi amacıyla kullanımı önemli ölçüde azalmıştır. 20.yy ikinci yarısından itibaren tüm dünyada kupa tedavisi hak ettiği itibarı tekrar kazanmaya başlamıştır. Örneğin; Çin hastanelerinde kupa tedavisi 1950’den beri Geleneksel Çin Tıbbı kapsamında uygulanmaktadır. Günümüzde kupa tedavisi birçok ülkede yaygın bir şekilde uygulanmaktadır.

Kupa tedavisi kaç çeşittir?

Kupa tedavisi kullanılan tekniğe, kupa içerisindeki negatif basınç seviyesine, kupa içerisindeki negatif basıncı oluşturan etkene, kupanın içerisinde yer alan materyale, kupa uygulanan vücut bölgesine göre farklı şekillerde sınıflandırılmıştır.

Kullanılan tekniğe göre: Kuru kupa tedavisi, Flaş kupa tedavisi, Islak kupa tedavisi, Masaj kupa tedavisi
Kupa içerisindeki basınç seviyesine göre: Düşük basınçlı kupa tedavisi, Orta basınçlı kupa tedavisi, Yüksek basınçlı kupa tedavisi, Pulsatil kupa tedavisi
Kupa içerisindeki negatif basıncı oluşturan etkene göre: Ateşle yapılan kupa tedavisi, Manuel vakumlama ile yapılan kupa tedavisi, Elektriksel vakumlama ile yapılan kupa tedavisi
Kupa içerisinde yer alan materyale göre: İğneli kupa tedavisi, Sıcak kupa tedavisi, Bitkisel kupa tedavisi, Manyetik kupa tedavisi, Lazer kupa tedavisi, Elektriksel stimülasyonlu kupa tedavisi, Sulu kupa

Kupa uygulanan vücut bölgesine göre: Pedi kupa tedavisi, Abdominal kupa tedavisi, Yüz kupa tedavisi, Kadın kupa tedavisi, Erkek kupa tedavisi, Spor kupa tedavisi

Kuru Kupa Tedavisi:

İçerisinde ateş, el pompası veya elektriksel emme ile negatif basınç oluşturulmuş kupalar, cilt üzerinde 15 dakika kadar tutulur. Yan etkileri: Yanık, skar oluşumu ve cilt iltihabı.

Flaş Kupa Tedavisi (Boş Kupa tedavisi):

Birkaç adet hafif-orta negatif basınçlı kupa, cilt alanı boyunca peş peşe hızlı bir şekilde uygulanır. Kupaların uygulanması ve kaldırılması toplamda 30 saniyeyi geçmez.

Islak Kupa Tedavisi (Hacamat):

En sık uygulanan tekniktir. Steril bisturi gibi cerrahi bir alet yardımıyla deri çizilerek küçük kesiler oluşturulur. Ardından bu bölgelere kupa uygulanarak kan kupa içine vakumlanır. Yan etkileri: Deride kalıcı iz ve skar, mikrop kapma (enfeksiyon) ve tansiyon düşüklüğü.

Masaj Kupa Tedavisi:

Dinamik kupa tedavisi ve hareketli kupa tedavisi gibi isimler de verilmiştir. Bir masaj yöntemidir. Masaj yapılacak alan üzerine çeşitli yağlar (zeytinyağı, nane yağı ve lavanta yağı) sürülür ve kupa zayıf negatif basınç ile cilt üzerinde hareket ettirilir. Tüm yaş grupları için uygulanabilen bu tekniğin dezavantajı daha pahalı olmasıdır.

Kupa İçerisindeki Negatif Basınç Seviyesine Göre

Kupa içerisindeki negatif basınç seviyesine göre yapılan sınıflamada hafif, orta, güçlü ve pulsatil kupa tedavisi yer alır.

Düşük Basınçlı Kupa Tedavisi

Kupa içerisindeki negatif basıncın 100-300 milibar (atmosferik basınç birimi) olduğu kupa tipidir. Çocuklarda, yaşlı bireylerde ağrılı durumların tedavisinde ve vücudun yüz gibi hassas bölgelerinde tercih edilir. Masaj, kuru ve flaş kupa tedavisinde düşük basınçlı kupa yöntemindeki basınç kullanılır. Uygulanan bölgede iz bırakmaması bu yöntemin avantajı iken kupanın uygulandığı bölgede uzun süre tutulamaması en önemli dezavantajıdır.

Orta Basınçlı Kupa Tedavisi

Kupa içerisindeki negatif basınç 300-500 milibardır. Kupa tiplerinin çoğunda bu basınç kullanılır. Kas iskelet sistemi ağrılarında, baş ağrısında ve kan dolaşımının arttırılmasında orta basınçlı kupa tedavisi yapılabilir. Uygulanan bölgede iz bıraktığı için yüz bölgesine orta basınçlı kupa tedavisi uygulanmaz.

Yüksek Basınçlı Kupa Tedavisi

Kupa içerisindeki negatif basınç 500 milibar ın üzerindedir. Dermatit ve ciltte yanık riski, bu tipin iki temel dezavantajıdır. Hipertansiyon, baş ağrısı, erişkinlerde ateşli hastalıklar, kas krampları, bel ağrısı ve siyatik ağrının tedavisi için uygulanabilir.

Pulsatil (Değişken) Kupa

Kupa içerisindeki negatif basınç sabit değildir, 2 saniyede bir değiştirilir. Basınç, 100-200 milibar aralığında tutulur. Bu yöntemin diz kireçlenmesi (osteoartriti) şikayetlerini hafifletmek için kullanılır.

Kupa İçerisindeki Negatif Basıncı Oluşturan Etkene Göre

Bu sınıflamada; ateşle yapılan kupa tedavisi, manuel vakumlama ile yapılan kupa tedavisi ve elektriksel vakumlama ile yapılan kupa tedavisi yer almaktadır.

Ateşle Yapılan Kupa Tedavisi

En eski kupa tedavisi şekli olan ateşle yapılan kupa tedavisi, Geleneksel Çin Tıbbı’nda, sıcaklık artışına dayanan bir tedavi yöntemidir. Kupa içerisindeki negatif basınç ateş kullanılarak meydana getirilir. Vücuttaki akupunktur noktaları kullanılma prensibine dayalı uygulamalarda ısı uyarısı kullanılır. Bu yöntemde sıcağın bölgesel etkileri olan damar genişlemesi ve kas gevşemesinden de faydalanılır. Uygulanan bölgedeki sıcaklık artışı nedeniyle uygulanan bölgede bağ doku üzerine etki ederek kas, tendon, kapsül ve ligamanlarda esneklik artışına neden olur. Sıcaklığı etkisiyle ayrıca hücresel metabolizmada hızlanma ve ağrı kesici etki sağlar. Fakat, bu yöntemde cildi ısıtma süresi ve sıcaklık derecesi etkin bir şekilde kontrol edilemediğinden ciltte yanıklar meydana gelebilmektedir. Yan tesirleri nedeniyle bu yöntem bırakılmaktadır.

Manuel Vakumlama İle Yapılan Kupa Tedavisi

Kupa içerisindeki negatif basınç manuel vakum pompası ile meydana getirilir. Bu yöntem ateşle yapılan kupa tedavisine göre kan akımını daha fazla arttırmaktadır.

Elektriksel Vakumlama İle Yapılan Kupa Tedavisi

Kupa içerisindeki negatif basınç elektriksel vakum pompası ile meydana getirilir. Terapist negatif basıncı serbestçe ayarlayabilir.

Kupanın İçerisinde Yer Alan Materyale Göre

Bu sınıflamada iğneli kupa tedavisi, sıcak kupa tedavisi, bitkisel kupa tedavisi, manyetik kupa tedavisi, lazer kupa tedavisi, elektriksel kupa tedavisi ve sulu kupa tedavisi yer almaktadır.

İğneli Kupa Tedavisi

Bu yöntemde, önce akupunktur iğnesi yerleştirilir ardından iğnenin üzerine kupa uygulanır. Herhangi bir organın delinmesini engellemek için; kullanılacak iğne küçük ve kısa olmalı ayrıca iğne karın ve göğüs bölgesine uygulanmamalıdır.

Sıcak Kupa Tedavisi

Moxa adı verilen kurutulmuş bir ot ile ısıtılan bir iğnenin bölgeye yerleştirilmesinin ardından iğnenin üzerine kupa uygulanır. Bu yöntemin en önemli dezavantajı yanık gelişme riskidir.

Bitkisel Kupa Tedavisi

Bu yöntemde bambu kupalar uygun bitkisel tentürlerde kaynatılır ve kısa bir süre soğumaya bırakıldıktan sonra ağrılı cilt bölgesine uygulanır. Bambu kupaların keskin kenarlı oluşu, kupaların kullanıldıktan sonra sterilizasyonunun zor olması ve yanık riski bu yöntemin başlıca dezavantajlarındandır.

Manyetik Kupa Tedavisi

İçerisinde mıknatıs bulunan kupaların kullanıldığı bir yöntemdir. Elektromanyetik uyarı, özellikle dirsek ve diz eklemlerinde uygulandığında kupa tedavisinin etkililiğini arttırır. Bu yöntemin temel dezavantajı uzun süreli uygulamalarda ciltte yaralara neden olmasıdır.

Lazer Kupa Tedavisi

İçerisinde akupunktur lazer probu bulunan kupalar kullanılarak yapılır. Kupa tedavisine ek olarak, lazerle akupunktur noktalarının uyarılması avantaj iken; pahalı bir tedavi seçeneği olması en önemli dezavantajıdır.

Elektriksel Uyarımlı Kupa Tedavisi

Bu yöntemde elektrik uyarısı ile kupa tedavisi kombine edilir. Bu elektrik uyarısı cilt üzerine elektriksel sinir uyarısına benzemektedir.

Sulu Kupa Tedavisi

İçerisine sıcak su konulan kupalar kullanılarak yapılır. Astım ve kuru öksürükle ilişkili durumların tedavisinde yararlıdır.

Kupa Uygulanan Vücut Bölgesine Göre

Kupa uygulanan vücut bölgesine göre yapılan sınıflamada pedi kupa tedavisi, karın kupa tedavisi, yüz kupa tedavisi, kadın kupa tedavisi ve erkek kupa tedavisi yer alır.

Pedi Kupa Tedavisi

Bacak ve ayaklara uygulanır. Bacakların kas-iskelet sistemi kaynaklı ağrılarının tedavisinde uygulanabilir.

Karın Kupa Tedavisi

Karın bölgesine uygulanan kupa tedavisine verilen isimdir. Bu yöntemde sindirim sistemi hastalıkları ve şişmanlık tedavisi yapılmaktadır.

Yüz Kupa Tedavisi

Yüze uygulanan kupa tedavisidir. Genellikle kozmetik amaçla yapılır.

Kadın Kupa Tedavisi

Kadınlarda memeye uygulanan kupa tedavisidir. Diğer adı meme kupa tedavisidir.

Erkek Kupa Tedavisi

İktidarsızlık tedavisi için penise uygulanır.

Diğer Tipler

Herhangi bir sınıflamaya dahil edilemeyen spor kupa tedavisi, kozmetik kupa tedavisi ve su altı kupa tedavisi bu kategoride yer alır.

Spor Kupa Tedavisi

Spor yaralanmalarının, kas-iskelet sistemi patolojilerinin, hamstring kas gerginliği gibi yumuşak doku zedelenmelerinin tedavisinde uygulanır.

Kozmetik Kupa Tedavisi

Güzellik ve estetik amaçlı uygulanır.

Su Altı Kupa Tedavisi

Su altında yapılan kupa tedavisidir ve rehabilitasyon ve kas-iskelet sistemi hastalıklarının tedavisi için uygulanır.

Özel bir kupa tedavisi yöntemi: Hacamat

Hacamat temelde dört basamaktan meydana gelmektedir:
1) İlk kupalama;
2) Kesilerin yapılması
3) İkinci kupalama
4) Çözülme

Hacamatın ilk basamağını kuru kupa tedavisi; ikinci ve üçüncü basamaklarını ise ıslak kupa tedavisi oluşturur.
1) İlk Kupalama: Cilt üzerine kupa aracılığıyla negatif basınç uygulanır ve basınç uygulanan cilt alanı deri kupa içerisindeki boşluğa doğru kabarır. Hücreler arası sıvı, kupa içerisindeki kabarıklığa yönelerek kılcal damar etrafındaki damar içi basınç azalır; atar damar ucunda filtrasyon artarken, toplardamar tarafında süzülen sıvının emilimi azalır. Sonuçta dokuda ve cilt kabarıklığında biriken sıvı miktarı artar.
2) Kesilerin yapılması: Cilt kabarıklığının yüzeyine 0,1 mm derinliğinde küçük kesiler yapılır.
3) İkinci Kupalama: Kesi yapılan cilt alanında kupalama yapılır. Kupalama esnasında oluşturulan negatif basınç (150-420 mmHg) etkisiyle atar damar ucunda normal koşullarda 13 mmHg olan süzme basıncı 163-433 mmHg ya çıkar, böylece süzülen sıvı artar. Toplardamar ucunda ise normal koşullarda süzme gerçekleşmezken (net emme basıncı 7 mmHg) negatif basınç etkisiyle net süzme basıncı 143-413 mmHg olur ve süzme gerçekleşir. Ayrıca, kesi atılan alanlarda kılcal damarlar hasar olup kanayabilir ve bu kanın içinde zarar görmemiş kan hücreleri bulunabilir. Hasar görmeyen kan hücreleri hasar gören kanda bulunabilir ama kılcal damarlardan süzülemez. Hasara uğrayan yaşlı kan hücrelerine ait parçalar kılcal damarlardan filtre olabilir. Sonuç olarak biriken filtrat bozulan cilt bariyerinden yine negatif basınç etkisiyle drene olur. Bu basamağın sonunda plazma, hücreler arası ve lenfatik sıvıların temizliği gerçekleşmiş olur.
4) Çözülme: Kupaların kaldırılmasıyla birlikte negatif basınç kaybolur ve cilt kabarıklığı ortadan kalkar. Normal koşullar tekrar sağlanır, böylece atar damar ucundan süzme ve toplar damar ucundan emilim gerçekleşir. Doku sıvısı bu sayede tekrar oluşmaya devam eder. Sistem yeniden sağlanmış olur.

KUPA TEDAVİSİ HANGİ HASTALIKTA KULLANILIR?

Romatoid artrit

Hipertansiyon

Baş ağrısı

Fibromiyalji

Bel ağrısı

Osteoartrit

Miyofasiyal ağrı sendromu

Organik bir rahatsızlığı tanımlanmayan hastalarda bağışıklık sistemini güçlendirme

• Fibromiyalji sendromu
• Romatizmal hastalıklara ait süreğen ağrı, eklem hareket kısıtlılığı, sabah tutukluğu, yorgunluk gibi durumlar.
• Kas-iskelet sistemi mekanik ağrıları
• Diz ağrısı (osteoartrit vb.)
• Migren ve gerilim tipi baş ağrısı gibi organik olmayan baş ağrıları
• Organik olmayan uyku bozuklukları
• Sindirim sistemi hastalıklarına ait bulantı, kusma, kabızlık gibi durumlar
• Nevraljilere bağlı ağrılar
İnmeye bağlı gelişen hıçkırık, yorgunluk, afazi gibi durumlar
 

Akupunktur (vücudun belirli noktalarına altın iğne batırma işlemi)

-Karpal tünel sendromu (el bileğinde bulunan sinirlerin baskıya uğraması sonucu ağrı, uyuşukluk ve güçsüzlükle kendisini gösterir.)

-Fibromiyalji (yaygın vücut ağrılarıyla kendini gösteren ama tüm bedeni etkileyen bir hastalıktır.)

-Nöropatik ağrı (sinir hücrelerinin kendi hasarından kaynaklanan ağrılara denir.)

-Diz osteoartriti (kireçlenme)

-Servikal diskopati (beyin ve boyun fıtığı)

ağrılarda önerilmektedir. Ciddi kanama problemleri, osteomiyelit (kemik hastalığı) olanlarda uygulanmamalıdır. Ayrıca kıkırdak hastalarına kulak akupunkturu, kalp pili olanlara da elektroakupunkturu yapılmamalıdır.

Bitkisel Tedavi

Ağrı tedavisinde bitkisel kaynaklı ilaçlar daha çok çay ve damar yoluyla verme şeklinde hazırlanarak kullanılmaktadır. Avakado, soya fasülyesi, çörek otu, nane yağı ve karanfil ağrı tedavisinde kullanılan başlıca bitkilerdir. Bir araştırmaya göre; sarımsak, kılıç otu, lavanta ve zeytinyağı içeren kulak damlasının çocuklarda orta kulak iltihabı tedavisinde etkili olduğu gösterilmiştir. Yine halk arasında papatya çiçeği, nane yaprağı, haşhaş başı ve karanfil esansı diş ağrısı için yaygın olarak kullanılmaktadır.

Yapılan bir araştırmaya göre akupunkturun bitkisel ilaçlarla kombine edilmesi halinde ağrı tedavisi başarı etkinliği %62 düzeyinde tespit edilmiş olup, ağrı tedavisinde en etkili metodlardan biri olarak kabul edilen iğne enjeksiyonu tedavisinin sağladığı başarıya (%66) yaklaşmaktadır.

Fibromiyalji için ayrıntılı bilgiye ulaşmak için lütfen tıklayınız  

Fibromiyalji hastalığı ve "tedavisi yok, bu hastalıkla yaşamaya alış"  denilen hastaların tedavi sonrası yorumlarını okumak için lütfen tıklayınız  

Prof. Dr. Ahmet AKGÜL'ün özgeçmişine ulaşmak için lütfen tıklayınız

İletişim ve Randevu için lütfen tıklayınız   

Yasal Uyarı

Bu sitenin içeriği ziyaretçilerini bilgilendirmeye yönelik hazırlanmış olup sağlıkla ilgili konularda tıbbi teşhis, tedavi veya reçete bilgisi özelliği taşımaz. Site, sağlıkla ilgili tüm konularda en doğru bilginin hastayı muayene eden doktorundan öğrenilebileceğini savunur. Sitedeki bilgiler bu amaçla kullanılmamalıdır. Bu bilgilerin yanlış anlaşılması veya kullanılmasından doğabilecek mağduriyetlerden bu site sorumlu tutulamaz.Bu sitedeki bilgileri kopyalama, nakletme veya diğer kullanımlar kesinlikle yasaktır. Web sitesindeki bilgilerin kullanımı 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu hükümlerine ve site sahibinin iznine bağlıdır. Tüm kullanıcılar yukarıda belirtilen yasal uyarıyı tamamen ve çekincesiz olarak kabul etmiş sayılırlar.